|
|
Íslenska Landnámshænan á Tjörn.
Velkomin að Tjörn á Vatnsnesi!
Minni á Facebook síðuna okkar
Ný slóð á heimasíðuna er www.landnamshaenan.is
og nýtt tölvupóstfang er landnamshaenan@landnamshaenan.is
Að Tjörn á Vatnsnesi er stærsta bú með íslensku Landnámshænuna hér á landi.
Landnámshænsnastofninn á Tjörn varð 30 ára gamall í ágúst 2008.
Sá hörmulegi atburður gerðist hér á Tjörn þann 28.mars 2010 að mikill eldur kom upp í útihúsunum að nóttu til og brunnu húsin til grunna með öllu sem í þeim var.Þar fór meðal annars allur stofn Íslensku Landnámshænunnar sem til var á Tjörn. Fengnir voru ungar og útungunaregg úr fuglum héðan víða að og er því sami stofn og var hér áður til staðar á bænum í dag.Ræktun er því hafin að nýju
Stofninn.
Sjálfur stofninn telur um 230 hænur og 30 hana. Sala á frjóum eggjum og ungum á öllum aldri fer fram mest allt árið um kring. Fuglarnir eru frjálsir ferða sinna í rúmgóðu húsi sem kappkostað er að sé alltaf þurrt og hreint. Fuglarnir fá jafnframt alltaf að fara út, allt árið um kring , svo framarlega sem veður leyfir. Þeir hafa frjálsan aðgang í fóður og vatn sem er sjálvirkt og skammta sér því sjálfir hvorutveggja eftir þörfum.
Upphaflegi stofninn.
Upphaflegi stofnin á Tjörn (áður að Hóli í Hvammssveit) er kominn frá RALA á Keldum árið 1978.Til mín komu alls 12 fuglar,10 hænur og tveir hanar og var svarti og brúni liturinn ríkjandi í þeim.Voru þetta fuglar sem Dr. Stefán Aðalsteinsson safnaði saman víða af landinu um 1974, mest þó frá Austurlandi og Suðausturlandi og var það gert til að forða stofninum frá útrýmingu eins og þá stefndi í. Talið er að á þessum tíma hafi eingöngu verið til á milli 3-400 hænur af þessum stofni á landinu öllu. Á þessum tíma var hvíti og brúni Ítalinn í algleymingi á flestum bæjum og fáir héldu lengur í íslensku Landnámshænuna þar sem Ítalinn þótti verpa betur. Íslenska hænan er þó mun harðgerðari en Ítalinn, þolir betur að vera úti og þolir allar aðrar breytingar, t.d. fóðurbreytingar, veðráttu o.fl. mun betur en Ítalinn án þess að tapa niður varpi. Síðan 1978 hafa ekki verið aðrir hænsnastofnar hjá mér með íslensku hænunni.
Nokkrum árum seinna bættust svo við 10 fuglar frá Steinum II í Stafholtstungum en þeir fuglar eru af sama stofni og mínn stofn er eða frá Rala á Keldum. Að Steinum II komu fuglarnir á sínum tíma frá Hvanneyri.
Í dag er íslenska Landnámshænan komin mjög víða, bæði í sveitirnar og víða í þéttbýlisstaðina og hefur aldrei verið vinsælli en einmitt nú.
Íslenska Landnámshænan er virkilega skemmtilegur fugl og hver einstaklingur með sinn karakter eins og það er kallað. Fuglinn er mannelskur og hænist vel að manni og hægt er að temja hann og kenna honum ýmislegt. Þó ber að hafa í huga að fara að öllu með gát og alltaf rólega að fuglunum, eins og öllum dýrum. Hávaði,snöggar hreifingar og læti kvekkir þá eins og allan annan búsmala.
Staðsetning.
Fyrir þá sem illa þekkja til er Vatnsnesið á Norðvesturlandi og telst til Húnaþings-vestra og er Hvammstangi næsti þéttbýlisstaður. Þegar farið er að Tjörn er ekið í gegnum Hvammstanga sem er 6 km frá Þjóðvegi 1og um 32 km norður eftir nesinu.Margt er að skoða á nesinu og mikið af fallegum stöðum.Má þar til dæmis nefna Ánastaðastapann við Ánastaði,náttúrulega heitapottinn í flæðamálinu hjá vitanum í Skarðslandi,selaskoðunarstaðinn við Svalbarð sem og ferðaþjónustuna á Illugastöðum en þar má bæði skoða seli sem og rústir gamla bæjarins að Illugastöðum þar sem hörmungar atburðirnar gerðust er kostuðu Agnesi og Friðrik lífið. Íslensk kvikmynd hefur verið gerð um þá sögu.Tjörn er kirkjustaður og nærri því nyrst á Vatnsnesi en Hindisvík er um 5 km norðar með mikið fugla og dýralíf og eitt stærsta selalátur á landinu. Frá Hindisvík eru svo um 1,5 km útá nestánna en þar má meðal annars sjá eitt fallegasta sólarlag á sumrin hér á landi.Gaman er að fylgjast með kvöld sólinni skríða eftir haffletinum frá Vestfjarðakjálkanum og yfir að Skagatánni án þess að setjast niður. Himinn skartar flestum litbrigðum af rauðu,orange og fjólubláu á meðan þetta gengur eftir.Hægt er að halda áfram fyrir nestánna og aka hringinn um Vatnsnesið.
Til að gera ferðina enn áhugaverðari og til fróðleiks má geta þess að leiði Agnesar og Friðriks er í kirkjugarðinum að Tjörn en þau voru síðust sem tekin voru af lífi á Íslandi árið 1830 við Þrístapa hjá Vatnsdalshólum eins og flestum er kunnugt um. Sagan ef þeim hjúum sem og örlögum þeirra er jú flestum kunn enda bæði átakanleg og dramatísk í senn.
Litir og lýsing.
Hænsnahópurinn á Tjörn er mjög litskrúðugur og eru fuglar til í má segja ótal litum hér á bænum og koma nýjir litir fram á hverju ári.. Má þar telja t.d.svartar, svartar með ljósum rákum, svartar með hvítum doppum,dökk brúnar, brúnar með hvítum dropum, millibrúnar, ljósbrúnar, hvítar, rauðbrúnar, ljósgráar, dökkgráar, gráar með hvítum doppum, bleikar, allavega yrjóttar og rákóttar hænur bæði með ljósa og dökka grunnliti. Mikið ber á svörtum og brúnum hænum í allskonar tónum enda er dökki liturinn ríkjandi en eins og sagði eru margir aðrir litir til og litadýrðin er mikil. Gráí og guli liturinn hefur einnig sótt á síðustu árin.
Til er hænur með litla og stóra toppa á höfði, ein og ein með vangabrúska og brúska undir gogginum og lítið eitt kemur með fiður á fótum. Landnámshænan er þekkt fyrir litaafbrigðin og toppana og hafa allar hænur toppa þó mismiklir séu þeir allt frá litlum og uppí stóra brúska.
Allar gerðir eru til af kömbum t.a.m.krónukambur,rósakambur,kórónukambur,blöðrukambur og sá einfaldi en hann var algengastur þó hinir séu að sækja á í ræktuninni .
Íslenska Landnámshænan er virkilega skemmtilegur fugl og hver einstaklingur með sinn karakter eins og það er kallað. Fuglinn er mannelskur og hænist vel að manni og hægt er að temja hann og kenna honum ýmislegt. Þó ber að hafa í huga að fara að öllu með gát og alltaf rólega að fuglunum, eins og öllum dýrum. Hávaði,snöggar hreifingar og læti kvekkir þá eins og allan annan búsmala.
Velkomið er að hafa samband og leita upplýsinga um það sem fólk vill vita og verður leyst úr því eftir bestu getu.
Með bestu kveðju
Júlíus Már Baldursson
Tjörn Vatnsnesi
531 Hvammstangi
Símar 451-2271 og 861-3348
Nýtt tölvupóstfang fyrir Landnámshænuna hefur verið tekið í notkun. Eldra póstfang er líka virkt en verður notað sem einkapóstfang(persónulegt póstfang)
Tölvupóstur : landnamshaenan@landnamshaenan.is
Styrktaraðilar
